Η ανάσα που παίρνει το στοιχείο σας

Παίρνετε περίπου είκοσι χιλιάδες ανάσες την ημέρα, και δεν προσέχετε σχεδόν καμία. Συμβαίνουν πίσω από την προσοχή σας, ενώ διαβάζετε, ενώ περιμένετε, ενώ ερωτεύεστε λίγο μια σκέψη. Κι αυτός ακριβώς είναι ο λόγος που η ανάσα είναι ένας τόσο ειλικρινής μάρτυρας. Ένα πρόσωπο μπορεί να συντεθεί. Μια φωνή μπορεί να τακτοποιηθεί. Μα η ανάσα που παίρνετε όταν κανείς δεν κοιτάζει είναι ανυπεράσπιστη, και μέσα σε αυτή την απουσία φρουράς λέει την αλήθεια για τον τρόπο που είστε πλασμένη.

Καθίστε ήσυχα για μια στιγμή κι αφήστε την προσοχή σας να κατέβει προς αυτήν. Είναι η ανάσα σας ζωηρή και ρηχή, ρουφηγμένη στην κορυφή του στήθους; Είναι αργή και χαμηλή, αναπαυόμενη κάπου πίσω από τα πλευρά; Κρατιέται και συγκρατείται στην άκρη ενός συναισθήματος, ή ξεχύνεται σε μια μόνο μακριά γραμμή χωρίς βιασύνη; Καμία δεν είναι καλύτερη από την άλλη. Η καθεμία είναι μια ιδιοσυγκρασία που φέρει έναν ρυθμό.

Η αρχαία ανάγνωση της ανάσας

Στην αρχαία ανάγνωση των πέντε στοιχείων, η ανάσα ανήκει στο Μέταλλο. Το Μέταλλο είναι το στοιχείο του αέρα και της φινέτσας, της καθαρής ακμής, αυτού που φυλάσσεται και αυτού που αφήνεται. Ένα σπίτι φυσιοπαθητικής που παρατηρεί το δέρμα εδώ και πενήντα χρόνια μαθαίνει να διαβάζει την ανάσα όπως ο ναυτικός διαβάζει τον ουρανό, όχι για να προβλέψει καταιγίδα αλλά για να ξέρει από ποια πλευρά τείνει να φυσά ο άνεμος ενός ανθρώπου.

Μια σύγχρονη πρακτική αργής και σκόπιμης αναπνοής παρατηρεί κάτι που η αρχαία παράδοση ήδη γνώριζε: ηρεμήστε την ανάσα και ολόκληρο το σώμα μοιάζει να γέρνει προς την ακινησία, οι ώμοι κατεβαίνουν, το σαγόνι μαλακώνει, το φως του προσώπου αλλάζει. Η παράδοση απλώς έδωσε σε αυτό το φως μια κατοικία στο Μέταλλο, κι έδωσε στο Μέταλλο το σαγόνι, το λεπτό και ξηρό δέρμα, τη γεύση της τάξης και των καθαρών γραμμών. Αν η ανάσα σας τρέχει εκλεπτυσμένη και μετρημένη, αν τακτοποιείτε τα συναισθήματά σας όπως τακτοποιείτε ένα συρτάρι, η αρχαία ανάγνωση θα έγερνε προς το Μέταλλο και την ήσυχη, φωτεινή εγκράτειά του.

Όμως το Μέταλλο είναι το στοιχείο της ανάσας για τον καθένα, κι αυτό σημαίνει πως κάθε φύση δανείζεται αυτόν τον αέρα και τον χρωματίζει διαφορετικά. Εκεί αρχίζουν να χωρίζουν οι πέντε.

Πέντε τρόποι να αναπνέετε τη φύση σας

Παρατηρήστε πώς μαζεύεται η ανάσα και πού μοιάζει να κατοικεί, και τα άλλα τέσσερα στοιχεία προχωρούν μπροστά.

Το Ξύλο αναπνέει με ορμή. Η εισπνοή φτάνει σαν μια ιδέα που δεν θα περιμένει, σπρώχνοντας προς τα πάνω μέσα από τους κροτάφους, επείγουσα, λίγο ανυπόμονη για την παύση ανάμεσα στις ανάσες. Το Ξύλο φέρει αυτή την ίδια κλίση προς τα εμπρός ακόμα και στο δέρμα του, την περίσσεια που ανεβαίνει στους κροτάφους, μια ενέργεια που θέλει να πάει κάπου.

Η Φωτιά αναπνέει ψηλά και ζωηρά. Η ανάσα κάθεται στην κορυφή του στήθους και επιταχύνεται όταν το δωμάτιο ζεσταίνεται από λόγια, το χρώμα ανεβαίνει στο μέτωπο, μια έξαψη που έρχεται εύκολα και περνά το ίδιο γρήγορα. Η Φωτιά είναι η λαμπερή, η ανάσα του ενθουσιασμού, ενός προσώπου που δείχνει όλα όσα νιώθει.

Η Γη αναπνέει από το κέντρο και δεν ζητά τίποτα. Αργή, σταθερή, μαζεμένη γύρω από την κοιλιά και τη μέση του προσώπου, ένας ρυθμός που γαληνεύει ένα ολόκληρο δωμάτιο. Η Γη είναι το βάρος που κρατιέται στη ράχη της μύτης, η ζεστασιά, το καθησυχαστικό βάρος εκείνης που δεν βιάζεται.

Το Μέταλλο αναπνέει λεπτά και ολοκληρωμένα, τραβηγμένο καθαρά, αφημένο χωρίς υπόλειμμα, στο σπίτι του μέσα στο σαγόνι και στα ξηρά, συντεθειμένα επίπεδα του προσώπου. Η φινέτσα είναι ολόκληρη η γραμματική του, στον αέρα που παίρνει και στη γραμμή που κρατά.

Το Νερό αναπνέει βαθιά και σπάνια. Η ανάσα κατεβαίνει στο κάτω μέρος της πλάτης και μένει εκεί, υπομονετική, σχεδόν μυστική, όπως το ακίνητο νερό κρατά ένα χρώμα που δεν βλέπετε τον πάτο του. Το Νερό ζει στα μάγουλα και στην απαλή σκιά κάτω από τα μάτια, ένα βάθος που φέρει λίγη κούραση σαν κόσμημα.

Έτσι, το ερώτημα δεν είναι αν αναπνέετε καλά. Αναπνέετε καλά. Το ερώτημα είναι ποιο από αυτά τα πέντε επαναλαμβάνει η ανάσα σας σιωπηλά από πριν μάθετε να το ονομάζετε. Ένα από αυτά είναι δικό σας, κι έχει αφήσει την υπογραφή του σε πολλά περισσότερα από τους πνεύμονές σας, στο δέρμα που πλένετε κάθε πρωί, στις διαθέσεις που φτάνουν χωρίς να χτυπήσουν, στον ρυθμό μιας ολόκληρης ζωής.

Η ανάσα σας γνωρίζει ήδη την απάντηση. Δεν έκανε ποτέ τίποτε άλλο από το να περιμένει να τη διαβάσετε από την αρχή, από τη μοναδική μέρα που πήρατε αέρα για πρώτη φορά.