Colette, gelezen als Aarde
De eetlust, de gehechtheid aan het concrete, de worteling: in de taal van de elementen leest Colette als Aarde. Een portret van interpretatie.
Niemand heeft over de dingen geschreven zoals zij: de smaak van een vrucht, het licht in een tuin, het gewicht van een kat op schoot, de geur van een kamer in augustus. Dat is geen beschrijving — het is een eetlust, en die loopt door haar hele werk.
In onze lezing van de vijf elementen draagt die kwaliteit een naam. Colette leest, in onze ogen, als een gestalte van de Aarde — een lezing van het beeld dat zij ons heeft nagelaten, een portret van interpretatie, getekend vanuit uitsluitend de publieke figuur.
Het element van het concrete
De Aarde hoort bij de tussenseizoenen, bij het midden, bij wat voedt en vasthoudt. Zij is het element dat het sterkst gehecht is aan het werkelijke, aan het tastbare, aan wat zich laat aanraken en proeven.
Haar smaak is het zoete; haar kwaliteit is de standvastigheid; haar beweging is die van het verzamelen. Waar andere naturen stijgen, snijden of zich terugtrekken, blijft de Aarde en hoopt zij op.
Een heel oeuvre gebouwd op gewaarwordingen, tuinen, dieren, huizen, voedsel, het lichaam — dat is precies de manier waarop deze natuur naar de wereld kijkt.
Wat de Aarde draagt
Zij draagt de anderen. Dat is haar voornaamste kwaliteit en haar factuur.
De traditie zag haar als een natuur die absorbeert: de tegenwind, de lasten, de moeilijkheden van wie haar nabij zijn. Zij raakt niet verhit, zij keert terug — hetzelfde gesprek, dezelfde zorg, zeven keer, zonder een stap vooruit te zetten. Dat is een uitputtend mentaal werk, van buitenaf volkomen onzichtbaar.
En zij zegt het niet, omdat zij iets anders te doen heeft: iemand anders vóór laten gaan.
Wat de Aarde met het gezicht doet
Zij leest zich in het midden — rond de neus, op de jukbeenderen, daar waar de dingen zich verzamelen. De huid raakt er vol, de teint verliest er zijn helderheid, de zwaarte nestelt zich in plaats van voorbij te gaan.
Dit gezicht breekt niet en holt niet uit: het zakt, heel langzaam, een halve millimeter per jaar. Het is van de vijf de veroudering die het moeilijkst te dateren is, en dus degene die nooit op tijd wordt bijgestuurd.
En u
Een eetlust laat zich niet lenen, en een manier van naar de wereld kijken evenmin.
Wat u toebehoort, is uw eigen manier van verzamelen — wat u absorbeert, wat u bewaart, en de plek waar dat zich afzet. Die leest zich niet in een spiegelbeeld, dat alleen toestanden toont. Die leest zich vanaf het begin.