Gesty mojej mamy — co z nimi zrobić?

Moja mama miała na toaletce flakon wody różanej. Nigdy o nim nie mówiła, używała go co wieczór. Kiedy zaczęłam dbać o swoją skórę, nie szukałam dalej: kupiłam ten sam flakon. Nie dlatego, że był najlepszy, ale dlatego, że był jej. Wiele lat później moja kosmetyczka zwróciła mi uwagę, że ten gest — chłodne wklepywanie po demakijażu — to jedna z najwłaściwszych rzeczy, jakie można robić. Nie musiała mnie przekonywać. Miałam go już od kogoś, komu ufałam.

To, co przechodzi z pokolenia na pokolenie, zanim się zorientujemy

Są gesty, których się nie wybiera. Widziało się je setki razy, wchłonęło się je nieświadomie. Sposób, w jaki moja babcia wklepywała krem w policzki, zawsze od dołu ku górze, zawsze trzema palcami. Sposób, w jaki moja mama czekała, aż twarz będzie jeszcze wilgotna, zanim nałoży pielęgnację, bo „tak lepiej się wchłania”. Nie pamiętam, żeby ktoś mi to tłumaczył. Pamiętam, że to robię.

Te gesty mają wartość, której nic nie zastąpi. Łączą nas z kobietami, które dbały o siebie przed nami, takimi środkami, jakie miały. Przypominają nam, że piękno nie jest świeżym wynalazkiem, że praktykuje się je od zawsze — w łazienkach, w ciszy, bez świadków. Moja kosmetyczka często powtarza, że nie liczy się ilość produktów, tylko regularność gestu. Nasze mamy może nie nazywały tego w ten sposób, ale to praktykowały.

Nie wszystko trzeba zachować — i to jest w porządku

Trzeba też umieć spojrzeć na to, co się otrzymało, z pewnego dystansu. Moja babcia codziennie rano przecierała twarz wacikiem nasączonym alkoholem. Mówiła, że to „budzi skórę”. Dziś nikt by tego nie zrobił i słusznie. To nie był zły gest sam w sobie, to był gest swojej epoki. Należał do sposobu patrzenia na skórę, który się zmienił.

Oddzielić jedno od drugiego to nie znaczy się wyrzekać. To znaczy uznać, że pewne rzeczy zostały nam przekazane, bo wtedy tylko tyle umiano. Można być wdzięczną za intencję, nie powtarzając gestu. Mama nauczyła mnie demakijażu co wieczór, nawet zmęczona, nawet późno. Tę zasadę zachowuję. Mydło, którego używała, mi nie służy. Jedno nie przekreśla drugiego.

To, co moja kosmetyczka widzi, a czego ja nie widzę

Kiedy trafiłam do mojej obecnej kosmetyczki, opowiedziałam jej o swoich przyzwyczajeniach. Nie po to, żeby je oceniała, ale dlatego, że chciałam, żeby mnie poznała. To ona nauczyła mnie czytać moją skórę inaczej. Pokazała mi, że niektóre gesty przejęte od mamy idealnie pasują do mojej natury, a inne nie. Nie prosiła, żebym wszystko zmieniała. Prosiła, żebym zrozumiała.

Właśnie wtedy przekaz nabiera pełnego sensu. Nie zachowuje się gestu dlatego, że pochodzi od kogoś, kogo kochamy, ale dlatego, że do nas pasuje. Moja kosmetyczka pomogła mi dokonać tego wyboru z życzliwością. Nigdy nie powiedziała „Pani mama nie miała racji”. Powiedziała: „to pani towarzyszy, a to pani nie towarzyszy”. I zrozumiałam, że wierność osobie nie wymaga powtarzania wszystkiego, co robiła.

Trwanie jest dowodem

To, co mnie uspokaja, to nie nowości. To to, co trwa od dawna. Moja mama używała tego samego kosmetyku latami. Zmieniała go tylko wtedy, gdy zmieniała się jej skóra albo gdy doradziła jej to kosmetyczka. Nie goniła za obietnicami. Ufała temu, co trwało.

Robię tak samo. Flakon wody różanej wciąż stoi, ale jego rola jest już inna. Moja kosmetyczka wyjaśniła mi, dlaczego mi służy, co daje mojej skórze, jak włączyć go w rutynę, która ewoluowała razem ze mną. Gest pozostał. Znaczenie się doprecyzowało. Na tym polega przekaz: zachować to, co nas ukształtowało, i zgodzić się, by dalszy ciąg pisał się z innymi ludźmi, z innym spojrzeniem.

To, co przechodzi z kobiety na kobietę, nie mierzy się produktami. Mierzy się zaufaniem. Jeśli Pani ma to szczęście, że Pani ma kosmetyczkę, która Panią zna, która towarzyszy Pani od lat, proszę poprosić ją, by pomogła Pani odczytać to, co Pani otrzymała. Ona potrafi powiedzieć, co należy do Pani, co należy do innej epoki, a co zasługuje na kontynuację. A jeśli Pani nie wie, od czego zacząć, proszę zacząć od tego, co już Pani robi bez zastanowienia. Często właśnie tam kryje się to, co najważniejsze.