Isadora Duncan, czyli Drzewo
Najpierw ruch, pęd, który odrzuca narzuconą formę: w języku żywiołów Isadora Duncan odczytuje się jako Drzewo. Portret interpretacyjny.
Zdjęła baletki, gorsety, pozycje i właściwie wszystko, co stanowiło taniec jej czasów. Zostawiła ruch — ruch, który bierze początek w środku ciała i rozchodzi się dalej, bez narzuconej figury.
To nie jest estetyka. To sposób działania: coś pnie się w górę, a wszystko, co temu pnięciu przeszkadza, musi odejść.
W naszym odczytywaniu pięciu żywiołów nosi to imię. Isadora Duncan jawi się nam jako figura Drzewa — odczytanie obrazu, jaki po sobie zostawiła, portret interpretacyjny nakreślony wyłącznie na podstawie postaci publicznej.
Żywioł, który idzie naprzód
Drzewo należy do wiosny, do soków, do gałęzi, która pnie się ku światłu, nie pytając o pozwolenie.
To żywioł pędu i inicjatywy. Nie deliberuje długo; tnie, rusza, rusza ponownie. I bardzo źle znosi wszystko, co krępuje ruch — ubranie, regułę, konwencję, utrzymywaną pozycję.
Zdjęcie gorsetu nie było gestem powściągliwości. Było gestem uwolnienia.
Pęd, który się odwraca
Drzewo ma niepodlegający negocjacjom wymóg: potrzebuje ujścia.
Gdy je ma, jest wspaniałe. Gdy go nie ma, pęd nie wyparowuje — odwraca się. Staje się napięciem, zniecierpliwieniem, ostrością. Tradycja obserwowała to w ciele: szczęka wieczorem, kark po przebudzeniu, ramiona, które unoszą się o centymetr i już nie opadają.
To także natura, która nie odpowiada na odpoczynek. Każ jej zwolnić, a zwolni na trzy dni, nudząc się, po czym ruszy szybciej niż przedtem. Nie potrzebuje mniej pędu — potrzebuje pędu ukierunkowanego.
Co Drzewo robi z twarzą
Ujawnia się na skroniach — skóra jest tam nieco bogatsza, blask powraca po południu i nasila się dokładnie wtedy, gdy rośnie presja.
Linia między brwiami zaznacza się przed wszystkim innym. To twarz, która się napina, zamiast opadać czy zapadać.
A Państwo
Takiego pędu nie da się skopiować ani postanowić.
To, co należy do Państwa, to Państwa własny ruch — to, co Państwa popycha, co Państwa napina, co naprawdę przynosi ulgę. Niemal wszystkie popularne porady pisane są po to, by uspokajać; całkowicie rozmijają się z naturami, które potrzebowały dokądś dotrzeć.
Która należy do Państwa, nie wyczyta się w lustrze. Odczytuje się ją od początku.